De gekleurde hoeden van Bono. Voor iedereen beschikbaar en toepasbaar. De theorie van deze hoedjesman integreert mij enorm. Los van het feit dat ik graag de wereld wil aanschouwen door een gekleurde bril. Betekenis geven aan kleuren. Al decennia lang ontwerpt en bedenkt de mensheid allerlei theorieën over het begrip kleur. Gekoppeld aan de vaardigheden/kwaliteiten of emoties van ieder individu of groep. De definitie van kleuren herbergt vele invalshoeken. De wonderbaarlijke wereld in al haar pracht en praal. Door kleuren omringd met even zoveel gevoelens en emoties. De zwart-wit lezers onder u worden niet koud of warm van genoemde omschrijving. Feiten tellen en niks anders dan dat. Wit is de kleur van neutraliteit. Cijfers, feiten en informatie in zijn puurste vorm. Geheel objectief waargenomen. 'Tis zoals het tis' zou een welkome aanvulling zijn op het carnavaleske thema van de jaarlijkse witte hoedjesparade deze maand.
Hoe anders vergaat het in 'de rode Hoed'? Het bekendste debatcentrum in Amsterdam dat al 25 jaar het toneel vormt van verhitte debatten boordevol emoties, gevoelens, meningen en inzichten. Witte rook zie je hier niet zo snel uit genoemd gebouw zien opstijgen. Daar moet je toch echt voor naar Vaticaanstad. De rode hoeden betogen passioneel hun betrokkenheid en mening en willen maar al te graag hebben dat je ook een dergelijk gekleurd hoedje opzet. Van monoloog naar dialoog, van één richting naar een debat met een wirwar van meningen en opvattingen.
Kansen genoeg zou je zo zeggen. De koperen ploert doemt op aan de donkere horizon. Het gele zonnelicht verwarmt de aarde en geeft al het leven op aarde weer kleur. Het gele hoedje ziet volop mogelijkheden, denkt in kansen, brengt prille ideeën in en onderzoekt verdere mogelijkheden om tot de best mogelijke oplossing te komen. Het bierglas is met carnaval half vol en niet half leeg! (Sorry Horeca Nederland!)
Na een dagje hossen, zweten en drinken valt de duisternis in. Het wordt donker en de kleur zwart neemt zienderogen de regie over. Het zwartkijken vangt aan en de risico's worden zichtbaar. Hoe negatief kan een mens zijn of worden? Er gaat veel fout of verkeerd op de werkvloer. Waar mensen werken worden fouten gemaakt en iedere moeder vertelt tegen haar eigen kind dat je van fouten kunt leren. Dit heb je nodig als mens om te groeien, niemand is volmaakt. De zwarte hoed is dus onherroepelijk nodig ter aanvulling op de brede kijk naar een situatie. Wie kent filmheld Zorro niet uit de jaren 20 van de vorige eeuw? Strijdend tegen al het onrecht. De kleur zwart flonkerde als nooit tevoren! Provocerend naar zijn tegenstanders zou een groene hoed voor hem ook niet misstaan hebben.
Groen staat voor nieuw leven, nieuwe ideeën, zoeken naar alternatieven. Veel creatief denken met als motto; 'Niets is gek genoeg'! Lekker provoceren dus. Kijkend naar al die politieke partijen (landelijk/regionaal), met al hun groene logo's vraag ik mij oprecht af hoe nieuw al hun ideeën en opvattingen zijn. Sorry, ik heb mijn zwart hoedje nog op! Groene denkers in het team zorgen voor nieuwe invalshoeken om een onderwerp anders te benaderen. De pioniers in onderwijsland hebben vast en zeker vaak een groen hoedje op, kan niet missen!
En hebben we nu nog een kleur in de aanbieding? Jazeker! De blauwe hoed overziet het strijdtoneel vanuit een helikopterview. Denkt over het denken en dirigeert zijn/haar manschappen op transparante wijze naar de juiste richting. Problemen worden feilloos gedefinieerd en gefileerd. Boter bij de (blauwe) vis dus! Niet wachten maar doorpakken. Herman van Veen schreef er ooit een passend liedje over. (iets over opzij en haast) Vragen worden opnieuw geformuleerd om het denkproces op allerlei niveaus te stimuleren. De meeste schoolleiders zijn vast zeer vertrouwd met dit blauwe hoedje. Vooraan hossend in de polonaise en alvast 2 stappen vooruit denkend om ervoor te zorgen dat de hele stoet aan (al dan niet dronken) volgers strategisch niet vast komen te lopen. Zou zonde zijn van de feestvreugde....
Resumé levert deze hoedenparade het volgende op: Mijn lateraal denkniveau wordt door de keuze van deze hoeden zeker positief beïnvloed. Meer bewustwording van de problematiek, een bredere kijk hierop. Voordeel is zeker dat de theorie van Bono makkelijk inzetbaar is. Daarnaast herken ik als schoolleider ook beter de andere collega's met hun sterke voorkeuren voor een bepaalde hoed. Door samen heel bewust diverse kleuren op te zetten wordt een probleem pas echt een uitdaging!
Welke kleur hoed mijn sterke voorkeur heeft? Als je mij wat beter kent zal het antwoord hierop niet zo moeilijk te raden zijn! Oh ja, na het lezen van de zeer interessante blog van collega Teun schoot mij iets te binnen. Hoe zou het zijn als je bij elke eedaflegging een andere kleur hoed opzet? Dit kan de discussie over 'de eed' zeker meer diepgang geven. Dat zweer en beloof ik je! :) #Alaaf!
dinsdag 10 februari 2015
dinsdag 9 december 2014
Met hoofd, HART en handen!
Theory U
Het gevonden beeld op de campus van de TU is treffend als ik de vergelijking maak met de aangereikte theory U. De afkorting TU rechtsonder het beeld is een detail. Het beeld laat zien dat hoofd, hart en handen ertoe doen. Zelfs in letterlijke zin. Deze organische manier van denken komt van binnenuit bij alle betrokkenen. De intrinsieke motivatie om via een open mind, -heart en - will te komen tot een wezenlijke verandering vanuit jezelf. De koppeling met mijn onderzoek is die van systeem denken naar systematisch denken. Een stap verder dus in het denkproces. Het maakt mij als schoolleider bewust van het feit dat 'het zijn' van elk kind op school ook de nodige aandacht moet verdienen. Aan dit aspect wordt niet altijd zichtbaar gewerkt. De gevaren die om de hoek liggen zijn zeker herkenbaar: oordelen en bekritiseren, cynisch zijn en afstand houden, vanuit angst acteren en je hart niet volgen. Negatieve gevoelens en gedachtes dus om je ware ik niet altijd naar boven te halen. Het toepassen van Theory U in de praktijk is vanuit de positieve psychologie bezien een innovatieve stroming die uitgaat van de mensen zelf. Mijn positieve kijk op de wereld om mij heen kan ik versterken door ook de innerlijke krachten aan te boren bij mijn collega's. Deze bewustwording geeft mij een nieuw inzicht. Niet altijd meteen uitgaan van eigen praktische oplossingen maar durven loslaten. Durven om te dromen en geloven in het stipje op de horizon. Onmogelijkheden opzoeken die wellicht mijn denkproces in menig aspect kan veranderen. Om de cirkel rond te maken: ook in de technologische wereld gelooft men nu nog in het onmogelijke. De drang om een (kunst)hart te ontwikkelen wat zichzelf beter kan maken. De weg naar dit doel geeft ongetwijfeld nieuwe inzichten en mogelijkheden. Ook al wordt dit doel misschien nooit behaald, de resultaten van dit denkproces levert nieuwe technologische ideeën en opvattingen op die betekenisvol (kunnen) zijn voor de toekomst. Ook in het onderwijs kan het loslaten van bestaande structuren en denkpatronen, het inzicht op leerstijlen, ontplooiing, skills en vaardigheden veranderen voor alle betrokkenen. Stoppen met oordelen dus, maar eerst luisteren, kijken en voelen! Stel jezelf kwetsbaar op en toon empathie in de ander. Er zal een nieuwe wereld voor je open gaan... :)
donderdag 27 november 2014
Noviteit
Vanavond heeft een collega samen met een gescheiden ouder een noviteit bedacht om in gesprek te gaan bij de rapportbespreking. Wat wil het geval? De afstand tussen beide gescheiden ouders is ongeveer 2 uur rijden. Tel erbij op dat je ook weer huiswaarts keert dan komt de teller te staan op 4 uur. Zet dit af tegen het feit dat het hier om een 10-minutengesprek gaat, dan kun je je bedenken dat de bewuste ouder verstek laat gaan.
Hoe heeft mijn collega dit opgelost samen met de ouder die wel in de buurt woont van de school? De smartphone van de betreffende ouder is erbij gehaald en strategisch weggezet om een juist beeld van beide aanwezigen in het leslokaal te krijgen. Via facetime was er een rechtstreeks contact mogelijk en konden beide ouders samen met de collega de dialoog aangaan.
Briljante vondst derhalve en zeker de moeite waard om bij gescheiden ouders op afstand te gaan gebruiken! Dit wilde ik even met jullie delen.
Hoe heeft mijn collega dit opgelost samen met de ouder die wel in de buurt woont van de school? De smartphone van de betreffende ouder is erbij gehaald en strategisch weggezet om een juist beeld van beide aanwezigen in het leslokaal te krijgen. Via facetime was er een rechtstreeks contact mogelijk en konden beide ouders samen met de collega de dialoog aangaan.
Briljante vondst derhalve en zeker de moeite waard om bij gescheiden ouders op afstand te gaan gebruiken! Dit wilde ik even met jullie delen.
dinsdag 25 november 2014
Leithwood
De schooleider fungeert als rolmodel in lijn met de waarden en doelen van de school
Providing an appropriate model. Effective school leaders set
examples for staff and others to follow that are
consistent with the school’s
values and goals. By modelling desired dispositions and actions, leaders
enhance others’ beliefs about their own capacities and their enthusiasm for
change.
Leithwood 2003
Vol inspiratie verlaten wij de eerste MLE studiedag van leerlijn 4 (mensen ontwikkelen) en sluiten af met de volgende opbrengst:
Enige discrepantie met de aangeboden leertheorie is zichtbaar. Voor alle duidelijkheid: een geheel op eigen kosten te verwijderen wielklem is ons bespaard gebleven. Overigens, ik zat zelf niet achter het stuur en heb mijn chauffeur S.S. die bewuste ochtend nog gewezen op het strenge parkeerbeleid van Fontys. (waarvan akte)
De moraal van dit verhaal: Een schoolleider dient te allen tijde bewust te zijn van zijn rolmodel!
Met dit in ons achterhoofd hebbende keerden wij geheel foutloos conform de huidige opgestelde verkeersregels anno 2014 huiswaarts richting Oosterhout.
dinsdag 18 november 2014
Hallo MLE wereld!
De afgelopen 7 weken zijn op de werkvloer zeer intensief geweest. (Zie probleemanalyse en plan van aanpak in de dropbox, mapje evidence leerlijn 3) De studie dus op een zeer laag pitje gezet en low profile de zaken tijdelijk geparkeerd. Aangezien ik nu weer in de mogelijkheid ben om de MLE opleiding te omarmen open ik niets vermoedend de blogpagina van inie minie. (Beelden uit Sesamstraat doemen op in mijn hoofd) Ik scan globaal de inhoud en zie tot mijn schrik dat ik bijna uit de top tien gegooid ben van de bloggende medestudenten om verse inhoud te geven aan mijn eigen blogervaringen. Ik word even stil als ik zie dat het al een maand geleden is dat ik enig teken van MLE leven heb gegeven. Een week niet geblogd is een maand niet geleefd. Oei, dan zou ik als schoolleider nu al in staat van ontbinding zijn.... :( Maar, niet getreurd. Ik lees dat Leithwood (2003) in zijn pleidooi over de rol van de schoolleider in relatie tot mensen ontwikkelen, schrijft dat het geven van individuele en collectieve ondersteuning een belangrijke voorwaarde is. Evidence verzameld voor het feit dat ik alle dagen aanwezig ben geweest op school in deze ietwat hectische tijd. (plastisch uitgedrukt) Mijn aanwezigheid is dus zeker legitiem geweest. Mijn divergente geest zegt mij het volgende: Een maand niet geblogd, dat zijn 4 weken, of 31 dagen (oktober) of 744 uur of 44.640 minuten of 2.678.400 tellen. Jeetje, nu wordt het geheel wel enorm zeg! Even in perspectief plaatsen: Een man wordt gemiddeld 75 jaar oud. Dit zijn omgerekend 2.410.560.000 tellen. Procentueel heb ik dus nu 0,1 % niet geblogd in mijn leven. Mijn convergente geest stelt mij nu weer gerust. Het leed valt te overzien. Kijkend naar de blogpagina van MLE valt mij op dat de maker ervan nogal wat psychologische trucjes heeft toegepast voor de gebruikers. Het begint al met de teller links bovenaan die aangeeft dat er inmiddels al 14.190 bezoekjes zijn geregistreerd. Die nu roept naar mij: "Hoeveel keer hiervan komen voor jouw rekening?" Euh... Als je dit nu afzet tegen de huidige 13 deelnemers, dan kom je toch op een respectabel aantal keer. (Stiekem eigenlijk best wel veel, niet dan?) Ook de positie van de blogs bij de studenten geeft veel aan. Met een nieuwe blog sta je meteen bovenaan de lijst. Dat voelt goed en maakt je trots. ik zie dan ook regelmatig een enkele MLE student met de borst vooruit de Fontys academie verlaten. Even geblogd tussen de boeiende aangeboden leerstof en voila! Je staat weer bovenaan. De exacte plaats binnen het geheel doet er gewoon toe en zeg je onbewust: "Kijk, ik ben gewoon zeer actief!" Het plaatsen in tijd onder elke blogdeelnemer geeft ook de nodige stress. Hoe langer het duurt om iets vers te plaatsen, hoe duidelijker wordt het dat je de blog echt niet meer aanraakt. Minuten worden uren, uren worden dagen en dagen worden maanden en maanden worden jaren... Pure psychologie dus en om dit te voorkomen is het noodzakelijk om tot actie over te gaan. Slimme zet van de maker! Ik zou eigenlijk wel eens willen weten wie nu mijn blogs leest en hoeveel mensen dit zijn. Misschien kan de maker van de MLE blog ook een tellertje per deelnemer aanmaken, en helemaal mooi, ook de naam van de bezoeker vermelden. Over psychologie gesproken: wedden dat nu elke deelnemer alle blogs gaat doornemen. Niemand die de schijn tegen wil hebben om niet geïnteresseerd te zijn in de ander. Kunnen we meteen ook zien of de MLE docenten dit ook doen. Genoeg voordelen dus. Ik verlaat mijn divergente gedachte weer en vlieg naar de dropbox om te gaan werken aan de afronding van de opdrachten van Adriaan. ik zie zijn formatieve feedback op mijn selfassessment en constateer dat er nog zeker werk aan de winkel is. Geen onhaalbare kaart, de komende avonden ga ik dit verder afronden om alles 'Mellemaproof' te maken. Eerlijk gezegd, zijn lessen en wijze woorden hebben mij regelmatig aan het denken gezet over van alles en nog wat. Een leerlijn die ik zeker als waardevol heb beschouwd. Voor wat betreft mijn onderzoek zoek ik nog naar een juiste aanpassing van mijn theoretisch kader.(Ook nog voor leerlijn 2) De stappen van systeemdenken zijn concreet uitgevoerd. De uitwerking vergt nog zeker heel veel tijd. Kijkend naar leerlijn 4 maakt mijn onderwijshart een sprongetje. Mijn voorliefde voor het divergente denken komt in deze leerlijn zeker aan zijn trekken! De prezi over mensen ontwikkelen, de dialogen, de webinar en de creatieve werkvormen zien er veelbelovend uit. Interessante kost dus en zeker aan mij besteed dit onderwerp. Nu is het echter weer tijd om evidence te gaan verzamelen voor al die prestatie indicatoren waaraan voldaan moet worden. Ik begin mijn zoektocht gewoon op de blogpagina van MLE. Want eerlijk is eerlijk, deze staat boordevol nuttige en praktische informatie, zowel in beeld als geluid. Je kunt terugzoeken tot het oneindige om zaken te achterhalen, verifiëren of zomaar te zoeken naar bruikbare informatie voor elke schoolleider in ontwikkeling. Hulde dus aan de maker van deze blogpagina. De bewijslast ligt zo voor het oprapen derhalve. De cirkel is weer rond en na een intensief inie minie rondje sluit ik tevreden weer genoemde blogpagina. Genoeg MLE voor vandaag. Er staan nog wat schoolse zaken te wachten om uit te werken. Het werk houdt niet op na schooltijd. Maar ach, het gegeven dat ik weer bovenaan de lijst van de studentenblogs sta op deze kleurrijke MLE blogpagina, maakt mijn dag weer goed. Voor hoe lang? Wie weet leest een collega schoolleider mijn blog binnenkort en zoekt hierna snel naar zijn of haar digitale pen om de competitie(blog)drift weer nieuw leven in te blazen!
dinsdag 23 september 2014
Verbinding van kennisdialoog naar interventie!
Vanmiddag gelijk na leerlijn 3-8 met gezwinde spoed naar Marcoen gereden. De eerste interventie voor mijn onderzoek stond immers in de startblokken. De komende weken zullen er 6 stappen worden genomen samen met 4 MT leden en 1 collega die dit jaar ons team komt versterken. Even omschakelen dus, maar... De gehouden kennisdialoog stond al in het teken van hetzelfde onderwerp; systeemdenken. Mooi dus om deze verbinding van kennisdialoog naar interventie te maken op dezelfde dag! Het werd een bijzonder uurtje met veel ervaringen en belevingen van de deelnemers. Centraal stond het pedagogisch klimaat op Marcoen. Een geslaagde stap derhalve. Vrijdagmiddag wordt stap 2 gemaakt. Ik ben benieuwd! ;)
Systeemdenken!
De kennisdialoog heeft het leerteam en de aanwezige collega's het nodige gebracht! In voorbereiding is er door het leerteam uitgebreid stilgestaan bij de factoren tijd, inhoud, kennis en verleiding om bewust stil te gaan staan bij genoemd onderwerp. (Zie titel) Met name de gekozen werkvormen spraken aan en door de afwisseling van activiteiten werd de alom geprezen vaart er in gehouden. Kritisch punt was wel de afstemming van de theorie met de praktijk. De gekozen theorie (artikelen) waren voor de collega's niet voorhanden geweest en dat bracht met zich mee dat menig deelnemer aan de kennisdialoog zich oprecht afvroeg of de opgedane kennis nu wel specifiek met het onderwerp systeemdenken van doen had. Daarnaast was de vraag of er sprake was van een dialoog of een dialoog waarbij het aspect discussiëren de overhand ging voeren. Al met al een leerzame activiteit voor de voorbereiders (lees leerteam) die via een eigen gecreëerde bijeenkomst, de e-mail en What's app de nodige voorbereidende contactmomenten onderhield. Het doel om in te laten zien dat systeemdenken een bepaalt aantal randvoorwaarden met zich meebrengt is zeker gelukt. Evenals het zoeken en vinden van een creatieve werkvorm om de theorie aan te bieden. Puntje van kritiek (terecht) blijft het feit dat diverse deelnemers onvoldoende zijn geïnformeerd over de theorie rondom dit concept. Neemt niet weg dat de ervaring om een dergelijke activiteit vorm te geven en uit te voeren een leerzaam moment is geworden voor het leerteam. Handen en voeten geven aan een kennisdialoog geeft vele nieuwe inzichten. Een mooi moment dus om dit zelf te ervaren! Hoe leg je bijvoorbeeld nog duidelijker de link van een stelling naar de theorie? Hoe interpreteer jezelf een stelling? Hoe absoluut is absoluut? De radartjes van het systeem draaien wel. Het gaat om de menselijke relaties ter verbetering die aan deze radartjes vast zitten. Al met al een rijke ervaring om weer eens over na te denken. Iets wat wij in het onderwijs ook graag doen! Denken met als doel om beter te worden in de dingen die we nu doen. Verbeter de wereld en begin bij jezelf! Iets om over na te denken.... (Al dan niet in een bepaald systeem)
maandag 15 september 2014
Reflecteren
Druk, druk, druk! In welk opzicht dan? Voel ik druk? Heb ik het druk? Is er een drukte van jewelste om mij heen voelbaar? Heb ik een drukke agenda? Vragen die mij zomaar te binnen schieten als ik kijk naar de opdrachten van deze week voor MLE. "Alles zit tussen je oren en de werkelijkheid is niets anders dan een eigen gekleurde subjectieve waarneming!" Deze kreet hoor ik regelmatig en eerlijkheidshalve gezegd, bezig ik deze taal ook wel eens richting een collega die vermoeid aan mijn tafel schuift om te komen klagen (lees stoom af blazen) over het onderwerp 'Druk van de onderwijsketel'. We moeten allemaal al zo veel en de verwachtingen van alles en iedereen in onderwijsland is torenhoog. iets wat ze in den Haag zeker niet zullen ontkennen! :) Wanneer ervaar ik zelf eigenlijk druk? Terwijl ik deze vraag noteer voor mij zelf, denk ik terug aan de feedback van mijn theoretisch kader. Geen vragen stellen in een tekst, zeker geen retorische. Hou het zakelijk, zuiver en puur. vermeld altijd bronnen en voorkom plagiaat door zelf aan de haal te gaan met gevleugelde uitspraken van gerenommeerde wetenschappelijke auteurs. ik staar naar mijn pen (lees muis) en besef weer dat ik afdwaal. Hee, een leuke opdracht als huiswerk! Situationeel leiderschap en reflectie. iets waar ik als schoolleider helemaal geen moeite heb. De input die het mij oplevert, geeft in de regel hernieuwd inzicht of nog beter, energie! DE remedie om vermoeidheid tegen te gaan. De feedback van 2 collega's over de kwadranten zijn herkenbaar en geven aan dat ik nu toch heel bewust situationeel kan leidinggeven. Ik ben duidelijk op de goede weg en dat stemt mij zeker tot vreugd! Ik ben dus in beweging en ontwikkel mij in de richting die ik mij voor ogen heb. Een schooleider die bewust zijn (gedrags)kenmerken inzet op de juiste momenten. Persoonlijke groei kun je dit als zodanig definiëren. Compliment voor mij zelf. Hoe vaak doe je dat eigenlijk? Jezelf een compliment laten uitspreken? In ons calvinistische landje zijn wij dat niet gewend. Nuchter en zakelijk bekijken we elk detail, geven ons oordeel en zijn weer weg. In hoeverre mag je eigenlijk zeggen dat je jezelf stiekem eigenlijk best wel goed vindt? Of neigt dit naar een al teveel opvallend narcistisch trekje? Wanneer mag je jezelf excellerend noemen? Als je na bloed, zweet en veel tranen het felbegeerde papiertje in de wacht sleept? Of komen daar toch echt nog andere criteria de hoek omwaaien? Ik ben er nog niet helemaal uit maar merk wel dat ik door de feedback van mijn collega's energie krijg. (Zie dropbox leerlijn 3/situationeel leiderschap)En dan de volgende opdracht; Quick & Dirty. Bij het lezen van deze titel krijg ik toch hele andere beelden. Zal vast niet de bedoeling zijn geweest van Adriaan... (mag ik hopen)Zijn colleges (voor een zeer select gezelschap) zijn in ieder geval interessant en geven mij stof tot nadenken. Veel modellen en concepten passeren de revue, theorie te over om te bespreken. Het houdt niet op, echt niet. jammer voor de theoretici dat een dag maar 24 uur heeft! Te weinig tijd eigenlijk om alle theorie te kunnen verbinden, te verdiepen en zo zuiver mogelijk te maken. Convergent denken. Mijn onderwerp voor mijn interventie. Ook daar ben ik druk mee in de weer. Als divergente 'zwabberende' denker vind ik het dan ook een hele mooie uitdaging om samen met enkele collega's de uitdaging aan te gaan. Zoeken naar het systeem van ons denken om een diepere denklaag aan te boren. In de hoop een nieuw antwoord te kunnen vinden op een complex vraagstuk. De komende weken zal ik het als schoolleider gaan ontdekken. Data vinden voor mijn onderzoek en deze stapsgewijs fragmentarisch ontleden. Als een echte wetenschapper die maar 1 doel voor ogen heeft: antwoord krijgen op een onderzoeksvraag die de hele wereld zal veranderen. Nou ja, een heel klein microscopisch onderdeeltje van de wereld dan! Oh ja, ik dwaal weer af met mijn divergent denken; de opdracht Quick & Dirty inmiddels afgerond en opgeslagen in de bekende MLE dropbox. (leerlijn 3) Over druk gesproken, op naar de volgende sessie op school! Stuurgroep HGPD/HGW. Ook een interessant proces waar ik mijn drukke werkzaamheden graag aan koppel! Hoezo druk? Valt wel mee hoor, kwestie van plannen, prioriteren en vooral veel afschuiven... (sorry delegeren, Kwadrant S4)
donderdag 26 juni 2014
Onderzoek en interventie (deel 2)
Doel: convergent denken bij de MT leden (inclusief mijzelf) stimuleren (vergroten) om de kern van schoolspecifieke problemen effectief te kunnen doorgronden.
Probleemanalyse: Te veel gesignaleerde problemen keren na een bepaalde tijd terug. De kern van een probleem is nog niet helemaal gevonden waardoor de gekozen oplossing niet altijd effectief genoeg blijkt te zijn.
Onderzoeksvraag:
Kan het convergent denken op individueel niveau worden gestimuleerd door de grondbeginselen van het systeemdenken toe te passen?
Deelvragen:
Op welke wijze spelen karakters van betrokkenen een rol bij de beeldvorming van een probleem?
Welke mentale modellen over de school zelf zijn bij betrokkenen aanwezig?
In hoeverre beïnvloeden deze mentale modellen de beeldvorming van een gesignaleerd probleem?
Kan het systeemdenken betrokkenen helpen om het denkproces rondom een gesteld probleem te verbreden?
In hoeverre worden denkpatronen van elkaar gebruikt om een gesteld probleem op te lossen?
Hoe gevoelig is men voor elkaars argumenten?
Speelt het individueel denken in bedreigingen of in kansen een rol bij de beeldvorming van een probleem ?
In hoeverre zijn betrokkenen bereid om het systeemdenken toe te passen?
Doelgroep: leden van het MT (bouwcoördinatoren en IB’ers, 5 personen)
Interventie:
Week 1: 0 meting over persoonlijke ervaringen bij het zoeken naar oplossingen bij schoolspecifieke problemen. (Vragenlijst voor elk MT lid)
Week 2: Keuze van een actueel (klein)probleem op schoolniveau* / introductie van het systeemdenken/convergent denken
*Schoolleider geeft enkele opties
Week 3: Koppelen van het probleem aan het systeemdenken / Analyseren van het probleem vervolgens
Week 4: Zoeken naar oplossingen vanuit de grondbeginselen van het systeemdenken en elkaar informeren over persoonlijke ervaringen tot nu toe in het proces. Samen 1 oplossing kiezen voor het gestelde probleem
Week 5: Oplossing schoolspecifiek probleem bespreken in het team. Vragen om reacties.
Week 6: Afnemen van dezelfde vragenlijst bij elk teamlid als in week 1. Analyseren vragenlijsten en resultaten bespreken. Keuze wel/niet voor het systeemdenken gezamenlijk nemen door MT.
Convergent denken (echt mijn ding! #???)
Het maken van keuzes is voor mij niet altijd even makkelijk. Bij de opleiding hoor ik al diverse keren dat ik sterk ben in divergent denken. Vanuit een creatieve invalshoek een probleem te lijf gaan.’Out of the box denken’ is voor mij als schoolleider geen probleem. Dit simuleert mijn denken en geeft mij energie om met de gestelde problemen aan de slag te gaan. De andere kant van de medaille is dat ik meer moeite heb met convergent denken. Analytisch, rechtlijnig en ‘snel to the point’ naar iets toe werken, vind ik lastiger. Ik zoek liever de grenzen van de (denk)kaders op en waarom altijd maar de makkelijke manier kiezen als er weer een uitdaging om de hoek ligt? Dit belemmert nogal eens mijn effectieve denkpatronen en daar ben ik mij van bewust. Ook mijn schrijftaal verraadt dit. Ik schrijf beeldend, zie van alles en laat dit vloeiend uit mijn pen komen. Geen zuivere pure taal, analytisch, zakelijk en rechtlijnig. Ik hou van kleurrijk, creatief schrijven met veel kronkelige bijzinnen en (ver)gezochte bijvoegelijke naamwoorden. Vraag mij dan ook voortdurend dingen af en zet die ogenblikkelijk op papier. Makkelijk iets op papier kunnen zetten, spelen met woorden, vanuit een humoristische kwinkslag. Het leest voor menig persoon prettig. Als kind wilde ik altijd al journalist worden. Leek mij prachtig om op een creatieve wijze mensen te kunnen informeren. Uiteindelijk koos ik voor het onderwijs omdat ik voor de Academie voor Journalistiek (2 keer) ben uitgeloot. Niet op basis van talent maar gewoon op basis van aanmelding. Toch best vreemd als een kwaliteit niet in de afweging wordt meegenomen… De huidige PABO’s houden tegenwoordig assessments om de juiste personen te laten kwalificeren. Een terechte keuze. Nog steeds sta ik achter de keuze om als onderwijzer aan de slag te gaan. Dit heeft mij veel gebracht. En zie, na al die jaren nu als schoolleider, ervaar ik nog steeds de prachtige kanten van dit vak.
Het vergroten van mijn convergent denken, en dat van mijn collega’s, kan inzicht geven in de kern van menig schoolspecifiek probleem. Dit verklaart ook mijn voorliefde voor ondernemend leiderschap en graag ‘in het diepe springen’ zonder meteen te weten wat de toekomst brengt hierbij. Avontuurlijk en altijd gaan voor de uitdagingen,kansen en mogelijkheden. Geen behoudendheid op menig vlak. Ook dat kent uiteraard zijn nadelen.
Bij het zoeken naar de juiste onderzoeksvraag in het hele proces ben ik dit ook gaan ervaren. Ik denk nog erg groot en te pragmatisch. Zaken koppelen en effectief te lijf willen gaan. Ik merk nu ook dat ik veel kleiner moet denken. Bij mijn zoektocht naar de geschikte onderzoeksvraag ga ik nog veel te veel kanten op. Vindt voortdurend te veel dingen interessant die (toevallig) op mijn pad komen. Dit belemmert mijn uiteindelijke keuze dan ook.
Ik wil dan ook mijn gestelde problematiek (in minder mate convergent kunnen denken) kopelen aan mijn onderzoeksvraag. Dit helpt mij weer om mijzelf hierin ook te ontwikkelen. Daarnaast kan ik, over pragmatisch gesproken,ook gewoon een collega raadplegen die veel beter in het convergent denken is. Kan ik ook weer verder met mijn creatieve gedachten… :)
Denken doe je zo!
Divergent denken (creatief)
Er is van divergent denken sprake wanneer het probleem verschillende oplossingen of antwoordmogelijkheden toelaat. Een probleem dat divergent denken vereist, is bijvoorbeeld het volgende: Geef zoveel gebruiksmogelijkheden van een baksteen, als je kunt. Je hebt acht minuten de tijd. Een huis bouwen, boekensteunen, een doel markeren bij het voetballen; er zijn talrijke antwoorden te verzinnen.
De prestaties op het baksteen probleem zijn beter naarmate men een baksteen van meer kanten kan bekijken, in verschillende functionele verbanden kan plaatsen. De denker wordt uitgedaagd om de baksteen te herstructureren. Alleen in het baksteen probleem staat de herstructurering niet in het kader van het probleem, maar wordt de herstructurering als het ware systematisch nagestreefd.
Convergent denken (analytisch)
Het convergente denken vindt plaats wanneer er sprake is van problemen waarvoor slechts één oplossing de juiste of verreweg de beste is en deze oplossing wordt geheel door de in het probleem gegeven informatie bepaald. Bovendien is de in het probleem geboden informatie voldoende om tot de oplossing van het probleem te komen.Convergent denken is logisch en leidt tot unieke of weinig oplossingen die ten uitvoer kunnen worden gebracht.
dinsdag 3 juni 2014
Interventie en onderzoek
Mijn interventie zal met name gericht zijn op het verkrijgen van (nieuwe) inzichten om de compexiteit van onze schoolorganisatie beter te kunnen doorgronden. Op welke wijze beïnvloeden de verschillende onderdelen de school als systeem? Wat zijn de onderliggende vaste patronen en kunnen deze doorbroken worden? Het effect van onze oplossingen zijn vaak van korte duur. Hoe komt dit en begrijpen wij nu echt wat het probleem werkelijk is? De kern pakken door sytematisch te kijken naar de deelproblemen en hier samenhang in constateren.
Interventie: Het systeemdenken introduceren in het MT (bouwcoördinatoren en IB'ers)en dit koppelen aan de hand van een actuele problematiek. Gedurende 6 weken zal het pedagogisch klimaat in de groepen en op schoolniveau onder de loep worden genomen. Veel collega's ervaren een toename van negatief gedrag bij de leerlingen. Ondanks diverse interventies blijft dit fenomeen terugkeren. Hoe kunnen wij deze negatieve spiraal op groeps- en schoolniveau ombuigen?
Wat ik doe als schoolleider:
Introduceren van het systeemdenken aan de MT leden middels studie en exploratie van verborgen structuren van onze schoolorganisatie. Hierna de gestelde problematiek in beeld brengen middels gesignaleerde voorbeelden uit de praktijk. Het stimuleren van wijsheid: 'thinking and acting wisely'. Asl schooleider wil ik toe naar:
-van reageren naar cocreëren
-van symptomen naar structuren
-van korte naar lange termijn
-van ik naar wij
-van delen naar geheel
-van kennis en weten naar leren en ontwikkelen
Samen met het MT analyseren van de situatie (negatief pedagogisch klimaat) Het denken op managementniveau veranderen door 'broader, deeper, richer and more justifiable'te denken. De onderzijde van de ijsberg gaan ontdekken dus.
Onderzoeksvraag: Op welke wijze helpt 'het systeemdenken' de school om het pedagogisch klimaat in de groepen positief te beïnvloeden?
Subvragen:
-Welke vaste patronen binnen het pedagogisch klimaat zijn herkenbaar?
-Welke mentale modellen zijn bij het MT aanwezig?
-Welke deelproblemen op sociaal/emotioneelgebied (pedagogisch klimaat) zijn herkenbaar?
-Hoe is de samenhang hierbij opgebouwd?
-In hoeverre staan de MT leden open om het systeemdenken een plek te geven binnen de organisatie?
-Zijn de genoemde doelen van 'thinking and acting wisely'op korte termijn realiseerbaar? (6 weken)
-Wat zijn de positieve invloeden van systeemdenken bij de individuele MT leden?
-Welke struikelblokken/problemen worden bij dit proces ervaren?
-In welke positieve/negatieve mate beïnvloeden individuele karaktereigenschappen van de zittende MT leden het proces van systeemdenken?
Ik wil dit gaan onderzoeken met een vragenlijst vooraf (nulmeting) en afname van een diepte interview achteraf met elk individueel MT lid. Tussentijds volgen evaluaties om het proces in kaart te brengen.
Opbouw systeemdenkweken:
-week 1: introductie systeemdenken in het MT en zelf aan de slag gaan met gerichte opdrachten/ nulmeting uitvoeren/pedagogisch klimaat in kaart brengen/doelen van het stimuleren van wijsheid bespreken
-week 2: kennis delen en ervaringen uitwisselen rondom systeemdenken/mentale modellen bespreken/zoeken naar samenhang van deelproblemen binnen het huidig pedagogisch klimaat
/ijsberg van het pedagogisch klimaat in beeld brengen
-week 3: individuele gesprekken voeren met MT leden over systeemdenken (tussentijdse evaluatie)
-week 4: gezamenlijk de uitkomst van individuele gesprekken over systeemdenken bespreken en hier trends uit halen (inzicht verkrijgen)
-week 5: Alle eerder uitgevoerde interventies om het pedagogisch klimaat te verbeteren onder de loep nemen en hier conclusies uit trekken/zoeken naar de kern van het probleem en dit in kaart brengen/nieuwe oplossingen
-week 6: presentatie van nieuwe inzichten rondom pedagogisch klimaat aan het team (aanbevelingen en schoolafspraken maken)/diepte interviews met zittende MT leden afnemen/analyseren en conclusies trekken
dinsdag 20 mei 2014
Theorie of praktijk?
Theorie en praktijk. Ze zijn volgens de experts onlosmakelijk met elkaar verbonden. Nieuwe theorieën over het concept leren, organisatieverandering en de rol die de schooleider speelt bij dit alles, worden door de opleiding uitgestrooid over de studenten. ik dompel mij onder in het warme theoriebad en constateer dat er al veel onderzocht is. Toch blijf ik kritisch en pragmatisch en stel mij regelmatig de vraag waar ik dit allemaal voor nodig heb? Als praktizerend praktijker (kort gezegd doener) kom ik een veelvoud van dilemma's en vraagstukken tegen op mijn dagelijkse schoolleiderspad. Met mijn boerenverstand, mijn opgebouwde mensenkennis, mijn communicatieve vaardigheden en met mijn empathisch vermogen ga ik dit alles enthousiast te lijf. Oplossen, bemiddelen en zoeken naar mogelijkheden zijn een welkome aanvulling op al mijn taken als schoolleider. Peoplemanagement spreekt mij dan ook erg aan. De opleiding maakt mij bewuster in de dingen die ik doe. Alle dingen? Nee hoor. Nog steeds weeg ik zaken intuïtief af of neem beslissingen op basis van mijn jarenlange ervaring als schooleider. Nieuwe inzichten in literaire artikelen zijn een welkome aanvulling maar zijn zeker geen allesomvattende werkelijkheid voor mij geworden. Mijn kennis wordt vergroot maar dat wil nog niet zeggen dat de wereld in onderwijsland nu totaal anders is geworden. Ik zie de opleiding als een aanvulling op mijn inzichten als schoolleider. Niet als een echte onderzoeker, wel als een praktizerend schoolleider op zoek naar vraagstukken om het werken nog inizchtelijker te maken. Pragmatisch en zelfbewust. Wat zou het betekenen als de praktijk zich zou ontdoen van de theorie? Of anders gezegd hoe zou onze theoretische kennis eruit zien als er geen praktijk zou zijn? Hoe groot is de invloed op elkaar en wie bepaalt uiteindelijk welke theorie de beste is? De wetenschapper annex onderzoeker of de praktizerend schoolleider die in de complexiteit van spanningen, sociale context, structuur, aanwezige opvattingen en verwachtingen zich staande moet houden? Waar ligt de waarheid? Ergens in het midden wellicht? Concensus zoeken en vinden is nog steeds een dagelijks innerlijk conflict met onszelf en de buitenwereld. Kunnen wij al onze dromen realiseren of ontneemt de dagelijkse werkelijkheid deze persoonlijke idealen? Helpen de bouwstenen van Knoster mij hierbij? Het empatisch luisteren van Covey of de organisatorische visie van Weggeman? Wellicht wel, en dat is dan mooi meegenomen! Zou de wereld er anders hebben uitgezien zonder deze onderzoekers? Dat kun je je afvragen. Wat ik wel weet is dat je niet alleen de wereld, of geminimaliseerd, de eigen school verandert. Dit doe je samen en zolang je dit in gezamenlijkheid bewerkstelligt zul je altijd te maken krijgen met een grote diversiteit aan concepten, modellen en denkbeelden. Ieder vanuit een eigen interpretatie. Ik zet mijn gekleurde (zonne)bril op en kijk verwonderd naar de strakke blauwe lucht. Wat ik zie? Een theoretisch vastgestelde mooie zonnige dag (KNMI) met daarbij horend een behaaglijk warm gevoel bij mijzelf. Studeren in een zonovergoten tuin. Wat een bevoorecht mens ben ik toch! Ik dwaal nu teveel af en verman mijzelf om de opgegeven literatuur voor dag 3 van leerlijn 3 verder te ontmantelen. Het wordt haast een vanzelfsprekende vaardigheid voor mij. De verbinding is weer gemaakt; van de praktijk terug naar de theorie en weer andersom. Een cyclisch geheel zonder eind, maar wel één met mogelijkheden!
Drie perspectieven op organisatieverandering Boonstra 2004
Als ik kijk naar de afgelopen veranderingstrajecten op schoolniveau dan zijn deze (bijna) allemaal begonnen vanuit het planned change perspectief. Topdown steering vanuit de directie cq management (MT) om iets te gaan veranderen. Nagedacht over het te bereiken einddoel vanuit de bestaande expertise, mogelijkheden en (vaak) vanuit de geconstateerde probleemstelling. Wel is er op de werkvloer een tendens waarneembaar. Je merkt dat er bij de collega’s door allerlei nascholingstrajecten (opleidingen, cursussen en teamteaching) een bewustwording van de eigen mogelijkheden ontstaat. Zij geven input aan het groter geheel door uitbreiding van kennis & expertise. Het organizational development komt zodoende in beeld. Er is duidelijk sprake van bottum up input en bestaande veronderstellingen worden bijgesteld in het verandertraject. Toch blijft topdownsteering gewenst en noodzakelijk. In de organisatiestructuur blijft de hiarchische lijn noodzakelijk om het verandertraject aan te blijven wakkeren en om het probleem blijvend op te lossen. De leerkrachten kunnen wel steeds beter procesmatig hun kennis en vaardigheden toepassen wat de algemene aanpak ten goede komt. Voor de continous change is nog een lange weg te gaan en op dit moment zeker een brug te ver. Het steeds ‘blijvend vernieuwend’ bezig zijn vraagt veel van mensen. Daarnaast speelt de complexiteit van de organisatie en de daarbij behorende spanningen een grote rol. Los van het gegeven dat je in een team altijd te maken hebt met minder goed functionerende collega’s in relatie tot de excellerende leerkrachten. Routines en aannames spelen een belangrijke rol bij het aanschouwen van een situatie. Wel is het continu blijven leren van elkaar een ankerpunt in onze organisatie. De sociale context moet zo zijn ingericht dat het situationeel leren tot de mogelijkheden gaat behoren. Deze voorwaarde wordt door de aangeboden mogelijkheden om op team- en individueelniveau naschling aan te bieden steeds meer werkelijkheid.
Mijn voorkeur gaat zeker naar de continuous change waarbij veel mogelijkheden aanwezig zijn om een school echt veranderingsgezind te laten worden. Ik ben echter van mening dat voor mijn school er regelmatig een switch gemaakt wordt tussen de drie perspectieven. Door de individuele opleidingen van collega’s, het bewust bezig zijn met teamteaching en de innerlijke drang van veel collega’s om te blijven leren wordt de continous change een beetje realiteit. Op dit moment zitten we tussen planned change en organizational development in. Regelmatig wordt er naar beide perpsectieven geswitcht.
Kritische noot: Kijk ik naar continuous change dan ga ik toch over onze landsgrenzen heen en zie het Finse model als voorbeeld hiervan. De opleiding van het beroep leerkracht en het aanzien van deze beroepsgroep staat op een hoger niveau. De universitair geschoolde leerkrachten schrijven zelf hun curriculum en worden, zeker niet onbelangrijk, niet op de huid gezeten door de inspectie en de overheid. De Finse aanmeldingscriteria voor de opleiding tot leerkracht zijn streng en selectief. Hierdoor kunnen scholen m.b.v. deze hoogopgeleide beroepsgroep zich optimaal ontwikkelen met de expertise in eigen huis. Minder regel- en wetgeving geeft meer vrijheid om het proces van een continue verandering in leren te bewerkstelligen. Nu zijn scholen in Nederland gebonden aan heel veel regels en kijkt de overheid met een schuin oog, middels de onderwijsinspectie, argwanend toe naar onze veranderingen. Out of the box denken is nog steeds geen gemeengoed in onderwijsland. Het leerstofjaarklassensysteem hanteren we al sinds mensenheugenis. Tradities houden we in Nederland graag in ere. Het is dan ook de uitdaging voor mij als schoolleider om op een creatieve wijze de school te laten uitgroeien tot genoemde 3e perspectief van Boonstra. Realistisch? Voor mij nog steeds een vraag....
Reflectie Socratische benadering
Voor mij is de socratische benadering nieuw. Ik had er zijdelings wel eens van gehoord, iets over gelzen maar nog nooit zelf toegepast. De gehouden oefening op de 2e MLE dag van leerlijn 3 was dan ook een interessante opdracht. Na inbreng van eenieders casus werd er gekozen voor de casus van een huidig samenwerkingsconflict. Wat mij opviel was dat het lastig is om heel objectief een feit te benoemen. Vaak gaan feiten en gevoelens hand in hand. Dit geldt m.i. ook voor het stellen van verhelderingsvragen. Vaak zit er al een bepaald oordeel of advies in of ben je al in oplossende zin een vraag aan het bedenken. Het komen tot de essentie door alle gevoelens en interpretaties te parkeren is een lastige, maar geen onmogelijke opdracht. Gezien de gekozen casus geen makkelijke opdracht. Het stellen van juiste objectieve vragen is ook een vak op zich. Ik ben dan ook van mening dat je dit vaak moet oefenen om dit steeds beter onder de knie te krijgen. Het jezelf verplaatsen in de ander is een goede manier om eens naar jezelf te kijken. Wat zou ik doen in genoemde situatie? Waarom reageert niet iedereen op dezelfde wijze? Wat zegt dit dus over mij? Bij de casus zag ik ook duidelijk verschil in de wijze waarop een vrouw met deze situatie omgaat. Mannen en vrouwen reageren toch anders en dan spreek ik niet in termen van goed of fout. Nee, anders om tot een bepaald inzicht te komen. Het kweken van begrip is bij deze vorm een krachtig instrument. Het helpt je om beter te kunnen inzien waarom de ander zo reageert. Met het langzaam denken heb ik wel moeite. Mijn grondhouding is meer in de categorie ‘snel, zakelijk en oplossingsgericht’met een vleugje begrip en empathie. De juiste balans dus om de ander te helpen. Merk overigens wel bij mijzelf dat dit niet altijd de juiste aanpak moet zijn. Een stukje bewustwording dus wat bij mij langzaamaan gaat landen.
Een goede dialoog is zeker verbindend en begrip kwekend. Wat de genoemde ‘ruimte’ is, weet ik niet zo goed. Het meedenken is een prettige manier om te doen. Het uitzetten van mijn ‘oplossingenknop' vind ik wel heel lastig. Daarnaast merkte ik na de socratische oefening dat je over de casus nog langer nadenkt. Het plaatst het probleem in een breder kader en daar kun je zelf ook iets van leren. Graag zie ik dan ook dat we in onze opleiding meer van dit soort oefeningen kunnen gaan uitvoeren. Het praktisch bezig zijn op deze manier geeft mij energie en smaakt zeker naar meer! Ik pleit er dan ook voor om dit soort momenten in de opleiding te gaan intensiveren. Om nog even op genoemde casus terug te komen: Er was geen passende oplossing voorhanden. Wel bood de casus stof tot nadenken met en napraten met hopelijk weer wat meer wijsheid en inzicht (diepgang) voor de inbrenger. Het gezamenlijk delen van een individueel probleem geeft alle betrokkenen stof tot nadenken. En dat is absoluut een meerwaarde!
The power of feedback (reflectie)
De oefening van het geven van feedback volgens de inzichten van Hattie & Timperley (2007) was er zeker één om in de categorie lastig te plaatsen. En dan met name, ik spreek uiteraard voor mijzelf, het gericht stellen van een vraag, vervolgens de categorie bepalen (task/process/self-regulation/self level) en tenslotte de wijze waarop dit gebeurt. (Feed back, feed forward en feed up) Het is met name belangrijk om de verschillende levels te bevragen. In onderwijsland zitten we met name op het task levelniveau. Het uiteindelijke produkt wordt de basis om formatieve of summatieve feedback op te krijgen. De papers in leerlijn 1 en 2 zijn hier voorbeelden van. Naar het proces, de zelfregulatie en de zelfevaluatie zijn ondergeschoven kindjes. Het zijn juist deze niveaus die tot meer inzichten leiden. De tijd was te kort om de hele sessie te voltooien. Wel werd duidelijk dat deze vorm van feedback geven er een is die herhaaldelijk geoefend moet worden, om dit beheersbaar te laten worden. Een eerste aanzet dus waarbij de gedachtengang/redenatie en de doelen van de trendanalyse van een collega de uitgangsbasis vormde. Met name de explicitering van de onderliggende concepten en waarden zijn moeilijk boven tafel te krijgen. Een lastig gegeven dus om op deze wijze feedback te geven. Daarnaast kun je je afvragen of je überhaupt zo feedback/feed up/feed forward kunt geven op een trendanalyse van een ander. De materie is immers, behalve voor de inbrenger, niet volledig voor eenieder overzichtelijk. Ik vind het dan ook lastig om feedback te geven zonder de organisatie zelf goed te kunnen doorgronden. Hiermee bedoel ik dat je eerst de school waarbinnen het proces van opzet en uitwerking van een trendanalyse goed moet kunnen doorgronden alvorens je gerichte feedback kunt geven. Het is m.i. ook een kwestie van veelvuldig oefenen om deze vorm van feedback adequaat te kunnen toepassen. Het blijft voor mij zo nog een theoretische benadering waarbij ik nog te weinig de skills bezit om deze vorm van feedback kan gebruiken binnen mijn eigen organisdatie. Daarvoor zijn mijn bedenkingen nog te groot. Voortschrijdend inzicht zal uitwijzen of dit in de nabije toekomst wel mogelijk gaat worden.
donderdag 3 april 2014
Hide and Seek!
Verstoppertje spelen. In mijn kinderjaren was dit, naast uiteraard het voetballen, een favoriete bezigheid om vooral buiten te doen. Jezelf onzichtbaar maken voor een ander en maar hopen dat je dan niet ontdekt werd! Ongemerkt jezelf naar de 'buutvrij' plek dirigeren en constateren dat je echt onzichtbaar bent geweest. Het ware overwinningsgevoel kwam dan in mij naar boven, wat ieder van ons wel herkent. Om dit te realiseren moest je dus als kind van te voren wel duidelijk weten waar je jezelf ging verstoppen en hoe je hierna ongemerkt naar de buutplek kon komen. Een link met de 7 eigenschappen van Effectief leiderschap door Covey is nu snel gemaakt: 'Begin with the end in mind'. Waar wil ik heen in mijn leven en heb ik nu als schoolleider een duidelijk beeld voor ogen wat mijn bestemming gaat worden? Het stipje op de horizon bewust neerzetten en nadenken wat dit voor mijzelf als schoolleider betekent, maar ook voor mijn collega's en de organisatie. Mijzelf verschuilen in een kliko (een schone gelukkig) levert even plezier op maar maakt snel plaats voor een ongemakkelijk keurslijf in een veel te donkere ruimte. Ik wil juist gezien worden en daarvoor moet ik in beweging komen. Proactief handelen dus en dat kan alleen maar als ik zelf hier iets mee ga doen. Mijn eigen leven geef ik (mede)zelf vorm en stap volgens Covey van afhankelijkheid naar onafhankelijkheid om vervolgens door te gaan naar wederzijdse afhankelijkheid. Als schoolleider dus continu blijven werken om het eind goed in gedachten te blijven houden. Daar worstel ik nogal eens mee. Het vizier scherp houden en het stipje aan de horizon blijven volgen. Eerst dus de overwinning op mijzelf realiseren alvorens die met de omgeving te gaan ondervinden op dit vlak. Een andere eigenschap door Covey gesteld vond ik voor mijzelf als schoolleider ook herkenbaar: 'Seek first to understand, then to be understood'. Begrijp ik nou werkelijk de ander om ons gezamenlijk probleem op te lossen? Laatst zei een collega tegen mij:"het is fijn dat je deur altijd openstaat en dat je spontaan tijd vrij maakt voor mij om naar mijn probleem te luisteren, alleen... ik kan niet altijd het hele verhaal vertellen omdat je vaak al zelf op het laatst met praktische oplossingen komt aandragen!" Nadat deze opmerking bij mij geland was (Roger, kopy that) kwam ik er achter dat ik inderdaad de neiging heb om snel zaken op te lossen zonder meteen het hele verhaal (klaarblijkelijk) eerst volledig te aanhoren. Stukje ongeduld misschien of denk ik dat ik de ander al goed begrijp? De opmerking zette mij aan het denken en daarom ook met mijzelf afgesproken om eerst goed de tijd te nemen om een voorgelegd probleem vanuit meerdere invalshoeken te benaderen. Je hebt tenslotte het meeste invloed op je eigen gedrag. Begrijp ik als schoolleider nu echt waar het over gaat wat de ander tegen mij zegt? Mooie bewustwording dus dankzij deze collega en de theorie van Covey! Ik tuur naar mijn beeldscherm en zie opeens een bijzondere formule: 'E = MC2' Energy = Mission x Character x Competence. Intuïtief pak ik een note paper en schrijf dit op om deze formule vervolgens links bovenaan mijn beeldscherm te plakken. Zie zo, een formule om dagelijks te bekijken. Wetenschappelijk is immers vastgesteld dat als je iets dagelijks visualiseert dit ook gaat beklijven op termijn. Mooi, deze wetenschap geeft mij als schoolleider genoeg reden om dagelijks echt zichtbaar te zijn. Het verstoppertje spelen (in een kliko) laat ik voor nu maar even aan mij voorbij gaan....:) #jeugdsentiment
Abonneren op:
Posts (Atom)



















